خاكشناسي عمومي (6 استاد) ـ دكتر اعتمادیخواه
مهمترین منابع (به ترتیب اولویت):
1) جزوه خاکشناسی عمومی، دکتر شهلا محمودی، دانشگاه تهران
2) جزوه خاکشناسی عمومی، دکتر حسین میرسیدحسینی، دانشگاه تهران
3) مبانی خاکشناسی، دکتر شهلا محمودی، دکتر مسعود حکیمیان، انتشارات دانشگاه تهران
4) مبانی خاکشناسی و رده بندی خاک، دکتر محمد جعفری، دکتر فریدون سرمدیان، انتشارات دانشگاه تهران
5) جزوه خاکشناسی، دکتر امیر لکزیان، دانشگاه فردوسی مشهد
ويژگيها:
- همراه با فهرست عناوين، فهرست جداول و تصاوير مربوطه
- نمايه اصطلاحات لاتین در انتهای جزوه
- كيفيت: عالي (تايپ شده توسط اگریسافت)
فهرست عناوین:
مقدمه
رشد جمعیت و نیاز غذایی بشر
محدودیتهای استفاده از اراضی
تعریف خاک و اجزاء آن
اهمیت خاک
خاک و رشد گیاه
خاک و تأمین آب گیاه
پتانسیل بالقوه خاک
تشکیل خاک (Soil Formation)
مراحل تکامل خاک
فرایندهای تشکیل خاک
اجزاء تشکیل دهنده خاک
سنگها و تشکیل خاک
ترکیب شیمیایی پوسته جامد زمین
سنگهای آذرین (Igneous Rocks)
سنگهای رسوبی (Sedimentary Rocks)
طبقه بندی بر اساس نحوه تشکیل
سنگهای دگرگونی (Metamorphic Rocks)
پروفيل خاک
افقهای خاک (Soil Horizons)
تشخیص افقهای خاک
افقهای اصلی خاک
افقهای حد واسط مثل BC، BE، EB، AB
ردههای خاک
خاک سطح الارض وتحت الارض
خصوصیات فیزیکی خاک
بافت خاک (soil texture)
اهمیت بافت خاک
روشهای تعیین بافت خاک
- تعيين بافت خاک در صحرا
- تعیین بافت خاک از طریق تجزیه مکانیکی
کلاسهای بافت خاک
طبقه بندی کلی کلاسهای بافت خاک
ساختمان خاک (soil structure)
انواع ساختمان خاک
تشکیل ساختمان خاک
وزن مخصوص خاک
وزن مخصوص ظاهری خاک
وزن مخصوص حقیقی خاک
وزن یک هکتار خاک
فضای کل و درصد تخلخل خاک
رابطه بافت، ساختمان و تخلخل خاک
اثرات غرقابی شدن
اثرات گلخرابی
هوای خاک
تبادل هوا در خاک
درجه حرارت خاک
رژیم حرارتی خاک
اهمیت درجه حرارت خاک
رنگ خاک
عوامل مؤثر در رنگ خاک
تعیین رنگ خاک
اهمیت رنگ خاک
آب در خاک
انرژی آب در خاک
نیروهای مؤثر در انرژی آب در خاک
انرژی و فشار آب در خاک
آب ادهسیون (adhesion)
آب کوهسیون (cohesion)
آب ثقلی (gravitational)
پتانسیل آب در خاک (water potential)
اندازه گیری و نمایش پتانسیل آب خاک
تقسیم بندی آب خاک در رابطه با رشد گیاه
آب ثقلی
ظرفیت زراعی (field capacity)
رطوبت قابل استفاده گیاه
نقطه پژمردگی (wilting point)
آب هیگروسکوپیک
حرکت آب در خاک
حرکت بخار آب
میزان رطوبت خاکها
تأثیر بافت در رطوبت قابل استفاده
رژیمهای رطوبتی خاک
ـ رژیم رطوبتی آکوئیک (Aquic)
ـ رژیم رطوبتی اریدیک (Aridic)
ـ رژیم رطوبتی یودیک (Udic)
ـ رژیم رطوبتی یوستیک (Ustic)
ـ رژیم رطوبتی زریک (Xeric)
اکولوژی و بیولوژی خاک (Soil Ecology and Biology)
عوامل مؤثر در فعاليت ميکروارگانيسم ها
1) عمق خاک و تهويه
2) رطوبت
3) بافت خاک
4) pH و مقدار کربنات
5) مواد آلي و هوموس
موجودات خاک: میکروارگانیسمها (اتوتروف و هتروتروف)
باکتریها
سیانوباکترها (جلبکهای سبز-آبی)
اکتینومیستها
جلبکها
قارچها
پروتوزآها
جانوران مصرف کننده و تجزیه کننده خاک
نماتودها
کرمهای خاکی
ریزوسفر
رابطه عملیات زراعی و فعالیت بیولوژیکی خاک
مواد آلی خاک
اثرات مواد آلی خاک
ترکیب مواد آلی
تجزیه مواد آلی
سرعت تجزیه ترکیبات آلی
عوامل مؤثر در تجزیه مواد آلی
مشخصات و خواص هوموس
مینرالوژی خاک (Soil Mineralogy)
ترکیب شیمیایی پوسته زمین
مراحل مختلف هوادیدگی
واکنشهای هوادیدگی
ساختمان کریستالی و هوادیدگی
مراحل هوادیدگی اولیوین
واحدهای ساختمانی اکتاهدرال
گروههای مختلف رسها
ضریب انبساط خطی COLE (Coefficient of linear-extensibility)
نکات مهم در مورد رسها
شیمی خاک (Soil Chemistry)
خصوصیات واکنشهای تبادلی
اهمیت تبادل کاتیونی
ظرفیت تبادل کاتیونی (Cation Exchange Capacity)
انواع و مقادیر کاتیونهای تبادلی
درصد اشباع بازی و هیدروژنی
تبادل آنیونی
واکنش خاک (pH)
تغییرات pH در خاک
عوامل مؤثر در کنترل pH خاکها
اهمیت pH در خاک
شوری خاک
حاصلخیزی خاک و تغذیۀ گیاه
مشخصات یک عنصر غذایی ضروری
مقدار عناصر غذایی ضروری در گیاهان
بروز علائم کمبود عناصر غذایی
تحرک عناصر غذایی در گیاهان و رابطه آن با علائم کمبود
جذب عناصر غذایی از خاک
راههای عرضه عناصر به ریشه
مکانیسم جذب عناصر غذایی
عوامل مؤثر در جذب عناصر غذایی
ازت (نیتروژن)
چرخه ازت
پروسههای چرخه ازت
تثبیت ازت
1) تثبیت همزیستی ازت
2) تثبیت غیر همزیستی ازت (هوازی و بی هوازی)
معدنی شدن ازت (آمونیفیکاسیون)
نیتریفیکاسیون
ایموبیلیزاسیون
دنیتریفیکاسیون
اثر ازت در رشد گیاه و علائم کمبود
فسفر
نقش فسفر در گیاه
جذب فسفر از خاک به وسیله گیاه
اثر pH در قابلیت استفاده فسفر
حرکت و خروج فسفر از خاک
کودهای فسفری
علائم کمبود فسفر
مدیریت فسفر خاک
پتاسیم
نقش پتاسیم در گیاه
حرکت و خروج پتاسیم از خاک
نقش پخشیدگی در جذب پتاسیم به وسیله گیاه
اثر تهویه در جذب پتاسیم
اثر پتاسیم در رشد و نمو گیاه
علائم کمبود پتاسیم
کلسیم
نقش کلسیم در گیاه
علائم کمبود کلسیم
منیزیم
نقش منیزیم در گیاه
علائم کمبود منیزیم
گوگرد
نقش گوگرد در گیاه
علائم کمبود گوگرد
عناصر میکرو
آهن و منگنز
روی و مس
بور و مولیبدن
کلر
فهرست اصطلاحات